ŞİŞMANLIK (OBEZİTE)

ŞİŞMANLIK (OBEZİTE)

Şişmanlık, alınan kalori miktarının harcanan kalori miktarından fazla olması sonucu vücutta yağ miktarının artmasıyla sonuçlanan bir hastalıktır. Besinlerle alınan enerji, harcanan enerji miktarından fazla ise kilo alımı ortaya çıkar.

Şişmanlık (obezite) vücutta birçok rahatsızlığa yol açar. Özellikle kalp ve damar rahatsızlıkları, hayati tehlike yaratan durumlardır. Bunun dışında hormonal bozukluklar, sindirim ve solunum sistemi hastalıklarının oluşmasında çok önemli bir faktördür. Risk taşıyıp taşımadığımızı anlamanın bir yolu Kilonun boyun karesine bölünmesiyle vücut kitle indeksi ölçümüdür. (BKİ) Birimi kg/m2 dir. BKİ 25 in üzerinde olanlar fazla kilolu, 30′ un üzerindekiler ise şişman yani obezdir.

DÜNYADA VE TÜRKİYE’DE ŞİŞMANLIK

Dünyada yetişkin şişman (obez) sayısı 300 milyonun üzerindedir. Türkiye’ de obezite araştırma derneğinin yaptığı araştırmada, toplumun yüzde 23′ü obezdir. Kilolu kişilerle beraber bu oran yüzde 30 civarındadır. Yapılan araştırmalara göre A.B.D de yaşayan her üç kişiden birisi şişmandır. Bunun en büyük nedenlerinden biri de fast food dediğimiz yiyeceklerden kaynaklanıyor.Bu kadar fazla şişman bir toplum olmamızın nedeni, aldığımız ve harcadığımız kaloriyi dengede tutamamamız yüzündendir. Bir de hayatımızı tv karşısında hareket etmeden geçirmeye başlayınca, kilo almamamız için hiç bir neden kalmıyor.

ŞİŞMANLIĞIN NEDENLERİ

  • Şişmanlıkta en büyük neden fazla yemek yemedir. “Ben hareket ediyorum nasıl olsa. Yiyebilirim!” gibi bir düşünce çok yanlıştır. Çünkü kişi yaptığı işin ne kadar enerji kaybettirdiğini bilmemektedir.

  • Hareketsiz bir yaşam tarzı

  • Televizyon karşısında saatlerce oturup abur cubur tarzı yiyecekleri yemek

  • Psikolojik sorunlar (çok fazla yemek yemeye sebep olabilir)

  • Kalıtsal (genetik) faktörler. (Yapılan araştırmalara göre anne ya da babası şişman olan çocuğun da şişman olma ihtimali yüzde 50′dir. Buna karşın ailesinde bu sorunu olmayan kişlerin çocuklarının, obez olması yüzde 8′lik bir ihtimaldir.)

  • Ailenin beslenme şekli

  • Toplumda az görülmekle birlikte, hormonal ve metabolik bozukluk

  • Son yıllarda obezliğin artmasında önemli bir neden gelişen teknoloji ve endüstriyle birlikte fiziksel güç gerektirecek işlerin azalması ve makineleşmeye doğru giden iş gücü obeziteye yol açan sebeplerdendir. Yaşam tarzı pasifleşmeye başlamıştır.

ŞİŞMANLIĞIN (OBEZİTENİN) ZARARLARI

Şişmanlığın üzerinde durulması gereken, hayati tehlikeye neden olan, kalp damar hastalıklarında çok önemli bir etken olduğu aşikardır. Kolesterolün yüksek olması tansiyon yüksekliğine ve damar tıkanıklığına yol açmaktadır. Bu durumda kalp krizi geçirme riski artar. Kilo vermek, bu hastalıklarda düzelme sağlar. Erişkin tipi şeker hastalığının en büyük nedeni şişmanlıktır. Ne kadar şişmansanız şeker hastası olma riskiniz o kadar fazladır. Yağ oranı fazla kişilerde karaciğerde aşırı yağ artışına bağlı olarak yağlanma meydana gelir.

Kas ve iskelet sistemi de şişmanlığın zararlı etkilerinden nasibini alır. Ağır bir yükü taşımak zorunda olan kas ve kemiklerde dizde ve kalçada kireçlenme, varisler, kas zayıflığı ve fıtık görülebilir. Yağlar, kanın kalbe dönmesini zorlaştırır.

Şişman kişilerin, çoğu zaman zor nefes aldıklarını görürüz. Çünkü solunum için şişmanlık bir yüktür. Kandaki karbondioksiti artırır. Solunum yapmak güçleşir. Uyku hali görülür.

Özellikle gençlerde görülen şişmanlık psikolojik sorunlara da yol açar. Hoş bir görüntü oluşturmadığı için kişinin psikolojisini de bozabilir.

Şişman kadınlarda doğum yapmak zordur ve aynı zamanda risklidir. Kısırlığa bile yol açabilir. Adet düzensizliği görülür. Safra kesesinde taş olma ihtimali artar.

Yara ve deri hastalıkları artar. Ayakta mantar görülebilir.

Tüm bunların yanında şişmanlık performansı düşüren bir durumdur. Kişinin hayatını zorlaştırır, çabuk hareket etmesini önler. Ömrü kısaltan bir sorundur. Mutlaka tedavi edilmelidir.

ŞİŞMANLIK TEDAVİSİ

En önemli basamak diyettir. Diyet az kalorili olmalıdır ve diyetin dengeli bir şekilde uygulanması gerekir. Diyet yapmadan sonuç elde etmek çok zordur. Yağ, şeker ve tuz miktarını azaltmak gerekir.

Diyet sırasında şunların yapılması tedavinin başarılı olması için gereklidir:

Mutlaka günde üç öğün yemek aksatılmamalıdır. Öğün atlamak bir sonraki öğünde daha fazla yemeye neden olur,

Spor yapılmalıdır. Psikolojik olarak da rahatlama sağlar,

Az yağlı sebze, beyaz et (yağsız), meyve ve kuru baklagiller ile beslenmelidir,

Bol bol su içilmeli,

Hamur yapımı yiyeceklerden, tatlılardan uzak durulmalıdır.

16
Jul 2013
userbay.com.tr © 2013 | Gülay ÜSERBAY